İsmin yerini tutan mebni isimdir. Mufasıl (ayrık) ve muttasıl (bitişik) zamirler olarak iki gruba ayrılır.

1.      Mufasıl zamirler: Kendi başına (fiile, harfi cer v.b. ‘e bitişik olmaksızın) kullanılabilen zamirlerdir.

Munfasıl Zamirler
Çoğul	İkil	Tekil
هُمْ	هُمَا	هُوَ	Müzekker III. Şahıs
هُنَّ	هُمَا	هِيَ	Müennes III. Şahıs
اَنْتُمْ	اَنْتُمَا	اَنْتَ	Müzekker II. Şahıs
اَنْتُنَّ	اَنْتُمَا	اَنْتِ	Müennes II. Şahıs
نَحْنُ	نَحْنُ	اَنَا	I. Şahıs

 

2.      Muttasıl zamirler: Kendi başına kullanılamayan (fiil, harfi cer v.b.’e bitişik olarak kullanılan) zamirler.

Muttasıl Zamirler
Çoğul	İkil	Tekil
هُمْ	هُمَا	هُ	Müzekker III. Şahıs
هُنَّ	هُمَا	هَا	Müennes III. Şahıs
كُمْ	كُمَا	كَ	Müzekker II. Şahıs
كُنَّ	كُمَا	كِ	Müennes II. Şahıs
نَا	نَا	يِ	I. Şahıs

İŞARET İSİMLERİ (İŞARET SIFAT VE ZAMİRLERİ)

Bir kişi ya da şeyin isminin yerine geçen kelimedir.

• Tüm işaret isimleri mebnidir.
• İşaret isimlerinin sonlarına eklenen “ك” harfine “كَافُ الخِطَاب” denir ve muhataba göre çekimlidir. Örneğin: ذَالِكَ ، ذَالِكِمَا ، ذَالِكُمْ v.b.

Yakın için işaret zamirleri
Çoğul	İkil	Tekil
هَؤُلاَءِ	هَذَانِ (هَذَيْنِ)	هَذَا	Müzekker
هَؤُلاَءِ	هَتَانِ	هَذِهِ / هَذِي	Müennes

Uzak için işaret zamirleri
Çoğul	İkil	Tekil
اُولاَئِكَ	ذَانِكَ	ذَاكَ	Müzekker
اُولاَئِكَ	تَانِكَ	تَاكَ / تِيكَ	Müennes

İSMİ MEVSULLER:

İSMİ MEVSUL

Kendisini izleyen cümleyi (sıla), öncesindeki isme sıfat olarak bağlayan mebni isimdir. İsmi mevsul ve sıla cümlesi Türkçedeki sıfat yan cümlelerinin karşılığıdır ve genellikle ortaçlarla (…yapan, …olan  gibi) karşılanabilir. İsmi mevsuller “has” ve “müşterek” olmak üzere ikiye ayrılırlar.

1.      Has ismi mevsuller:

Has ismi mevsuller
Çoğul	İkil	Tekil
اَلَّذِينَ	اَللَّذَانِ / اَللَّذَيْنِ	الَّذِي	Müzekker
اللاّائِي / اَللَّوَاتِي	اَللَّتَانِ / اَللَّتَيْنِ	اَلَّتِي	Müennes

• اَلَّذِين Akıl sahibi müzekkerler için; اَلْلاَّتِي ، اللَّوَاتِي ، اللاَّئِي akıl sahibi müennesler için kullanılır. 

2.      Müşterek ismi mevsuller: Müzekker ve müennes için ortak kullanılabilen ismi mevsullerdir.

Müşterek ismi mevsuller
İsmi Mevsuller	Açıklama
مَنْ	Sadece akıllılar için kullanılır.
مَا	Hayvan ve canlılar için kullanılır.
أَيُّ	İnsan, hayvan ve cansızlar için kullanılır.