SAYILAR
|
Sayılar
|
|
|
Müennes
|
Müzekker
|
|
1
|
(وَاحِدَة)
|
وَاحِد
|
|
1
|
(اِحْدَى)
|
اَحَد
|
|
2
|
(اِثْنَانِ)
|
اِثْنَانِ
|
|
3
|
(ثَلاَثَة)
|
ثَلاَث
|
|
4
|
(اَرْبِعَة)
|
اَرْبَع
|
|
5
|
(خَمْسَة)
|
خَمْس
|
|
6
|
(سِتَّة)
|
سِتّ
|
|
7
|
(سَبْعَة)
|
سَبْع
|
|
8
|
(ثَمَانِيَة)
|
ثَمَانٍ
|
|
9
|
(تِسْعَة)
|
تِسْع
|
|
10
|
(عَشْرَة)
|
عَشْر
|
|
20
|
|
عِشْرُونَ
|
|
30
|
|
ثَلاَثُونَ
|
|
40
|
|
اَرْبَعُونَ
|
|
50
|
|
خَمْسُونَ
|
|
60
|
|
سِتُّونَ
|
|
70
|
|
سَبْعُونَ
|
|
80
|
|
ثَمَانُونَ
|
|
90
|
|
تِسْعُونَ
|
|
100
|
|
مِئَة
|
|
200
|
|
مِئَتَانِ
|
|
500
|
|
خَمْسُمِئَة
|
|
1000
|
|
اَلْف
|
|
2000
|
|
اَلْفَانِ
|
|
3000
|
|
ثَلاَثَة
آلاَفٍ
|
|
5000
|
|
خَمْسَة
آلاَفٍ
|
1.
“1” Sayısı hariç diğer sayılar sayılandan önce gelir.
Örneğin:
- رَجُلٌ
وَحِدٌ bir adam
- ثَلاَثَة
رِجَالٍ
2.
İki şey
için tensiye (ikil) yapısı kullanılır.
Örneğin:
- رَجُلاَنِ
iki adam
- طِفْلَتَانِ
iki kız çocuğu
3.
3-10
arası, sayı sayılanın zıt cinsinden olur. Sayılanın sonu iki kesra ile harekeli
olur.
Örneğin:
- ثَلاَثَة
رِجَالٍ üç adam
- ثَلاَثُ
نِسْوَةٍ
üç kadın
4.
11-19
arası sayılar (12 hariç) fetha üzerine mebnidir ve sayılanın son harekesi iki
üstün olur. Sayılan ile on sayısı aynı cins, sayının geriye kalan kısmı zıt
cinsten ve tekildir.
Örneğin:
- اَحَدَ
عَشَرَ
طِفْلاً onbir erkek çocuk
- اِحْدَى
عَشْرَة
طِفْلَةً
onbir kız çocuk
- ثَلاَثَةَ
عَشَرَ
طِفْلاً onüç erkek çocuk
- ثَلاَثَ
عَشْرَةَ طِفْلَةً
onüç kız çocuk
- Oniki
sayısı murabdır. جَاءَ
اِثْنَا
عَشَرَ
طِفْلاً oniki çocuk geldi. رَأَيْتُ
اِثْنَيْ
عَشَرَ
طِفْلاً oniki çocuğu gördüm.
5.
10’un tam
katları müzekker ve müennes için aynıdır ve irabları cemi müzekker irabı
gibidir.
6.
20’den
büyük aradaki sayılar birbirine ile bağlanan iki bölümden oluşur ve bu sayı
mu’rabdır.
Örneğin:
- وَاحِد
وَ عِشْرُونَ
21
- اِثْنَتَان
وَ ثَلاَثُونَ
32
SIRA SAYILARI
|
Sıra
Sayıları
|
|
(أُلَى)
اَوَّل
|
Birinci
|
|
ثَانِي
|
İkinici
|
|
ثَالِثُ
|
Üçüncü
|
|
رَابِع
|
Dördüncü
|
|
خَامِس
|
Beşinci
|
|
سَادِس
|
Altıncı
|
|
سَابِع
|
Yedinci
|
|
ثَامِن
|
Sekizinci
|
|
تَاسع
|
Dokuzuncu
|
|
عَاشِر
|
Onuncu
|
|
حَادِيَ
عَشَرَ
|
Onbirinci
|
|
ثَانِيَ
عَشَرَ
|
Onikinci
|
|
عِشْرُونَ
|
Yirminci
|
- Sıra
sayılarının müennesleri
–“اَوَّل” hariç- sonlarına ة
eklenerek
oluşturulur.
اَوَّل
‘in
müennesi ise اُولَى
‘dır
KESİRLİ SAYILAR
- نِصْفُ
yarım
- 1/3-1/10
arası sayılar
فُعُل
kalıbında
yapılır.
- ثُلُث
üçte
bir
- رُبُع
çeyrek,
dörtte bir
ÜLEŞTİRME SAYILARI:
- Asıl
sayıların tekrarlanmasıyla elde edilir.
Örneğin:
- وَاحِدًا
وَاحِدًا
birer birer
- اِثْنَيْنِ
اِثْنَيْنِ
ikişer ikişer
- عَشْرَةً
عَشْرَةً
onar
onar
- Hem
müzekker hem de müennes için مَفْعَلَ ve فُعَالَ
kalıbında da
elde edilebilir.
Örneğin:
- اُحَادَ
birer
birer
- مَخَمَسَ
beşer
beşer
- Üleştirme
sayıları daima feta ile harekelidirler.